Saipal Rural Municipality
Municipality Officeबझाङ जिल्लाको उत्तरी भागमा अवस्थित साईपाल गाउँपालिकाको कुल क्षेत्रफल १,४६७.२७ वर्ग कि.मी. रहेको छ। सामाजिक, आर्थिक, राजनीतिक, भौगोलिक, शैक्षिक, संचार र पूर्वाधारको क्षेत्रमा निकै पछाडी रहेको यो गाउँपालिका वझाङ्गको कुल क्षेत्रफल मध्य साईपाल गाउँपालिकाले लगभग ४३प्रतिशत क्षेत्रफल ओगटेको छ । जिल्ला सदरमुकाम भन्दा निकै टाडा (३२ कोष रहेको यो गाउँपालिका चीनको स्वशासित क्षेत्र तिव्वतको ताक्लाकोटसंग जोडिएको छ । भौगोलिक हिसावले काँडा गाविस ठूलो भएकोले एक मात्र गाविसलाई साईपाल गाउँपालिका बनाएका थिए । २.१ भौगोलिक अवस्थिति यस गाउँपालिकाको पूर्वमा वाजुरा जिल्ला पश्चिममा दार्चुला जिल्ला, उत्तरमा हुम्ला जिल्ला र चीनको स्वशासित क्षेत्र तिव्वत र दक्षिणमा वझाङ्ग जिल्लाको बुंगल नगरपालिका, सुर्मा गाउँपालिका र तल्कोट गाउँपालिकासँग सिमाना जोडिएको छ । समुन्दी सतहको समुन्द्री सतहको २९०३१४८" देखि २९०३६०६६" उत्तरी अक्षांश सम्म र ८१०१४' २४ देखि ८१° २४'१२" मा पूर्व देशान्तर सम्म फैलिएको छ । यस गाउँपालिका बझाङ जिल्लाको जिल्ला सदरमुकाम चैनपुर देखि ५० किमीको दुरीमा उत्तर भागमा रहेको छ । २.२ ऐतिहासिक चिनारी तथा नामाकरण यो गाउँपालिका ऐतिहासिक, प्राकृतिक तथा साँस्कृतिक रुपले महत्वपूर्ण क्षेत्र हो परापूर्वकालदेखिअहिलेसम्म यो क्षेत्र अहिलेको साईपाल गाउँपालिका) पवित्र देवभूमिकोरुपमा पनि चिनिन्छ । अग्लाअग्ला चुच्चा डाँडाहरु र काँडेदार वुटेन झारहरुले भरिएको यो भूमिमा खड्का जातका मानिसहरु बसोवास गर्न थाले। चुच्चे डाँडा र काँडायुक्त झारहरुभएको यस स्थानमा वसोवास गर्ने मानिसहरुलाई कडाल भनियो। त्यहि कँडाल शव्दलाई कँडाल जातिकोरुपमा नामाकरण गर्न थालियो । यहि डाडाँकाँडा र काँडेदार झारहरुका बीच वसोवास गर्ने कँडाल जातीको नामवाट यस पवित्र भूमिलाई काँडा भनियो । पञ्चायतकालमा यसै नामवाट काँडा गाउँ पञ्चायत र वहुदलको पुनस्थापना पश्चात यसै नामवाट काँडा गाविसको नामाकरण गरिएको जानकार बताउछन् । राज्य पुनसंरचाना भएपछि जन निर्वाचित पदाधिकारीहरुको मिति २०७४ साल असोज ८ गते बसेको पहिलो गाउँसभाले काँडा गाउँपालिकालाई नजिकरहेको साईपाल हिमालको नामवाट साईपाल गाउँपालिका राखेको हो ।